در این مقاله می‌‌خواهم معضلات عمدتاً نهانی فرهنگ سیاسی ایران معاصر را مورد تأمّل و کالبد‌شناسی قراردهم. از تبعات ضمنی این مقاله، درصورت بذل توجه و دقت کافی، این است که پاره‌ای از سؤالات گزنده و بعضاً ویرانگری که احتمال می‌دهم برای بسیاری از دانشگاهیان و حوزویان مطرح شده‌باشد، پاسخ تبیینی خود را بیابند. آن سوالات از این قبیل‌اند: …

روشن است که این موضع‌گیری دچار تعارضی است که تنی چند در ایام پس از 22 خرداد بدان توجه کرده، متذکر شده‌اند. متذکر شده‌اند که: اگر نتیجه‌ی انتخابات موافق مراد آنها می‌بود، صحت نتیجه انتخابات و سلامت تمام نهادهای ذی‌ربط حکومتی را کماکان می‌پذیرفتند اما اینک که نتیجه انتخابات وفق مرادشان نیست، مدعی‌اند هم انتخابات دچار تقلب سازمان‌یافته است و هم تمام نهادهای ذی‌ربط حکومتی متقلب و بی‌اعتبار و یا دست‌کم طرف دعوایند.

از طرفى «جریانى» ایستاده است که دانشگاهیان و حوزویان فراوان و نامدارى گروه گروه از آن حمایت مى کنند. احزاب و گروه ها و مطبوعات سازمان یافته و هماهنگ و آزموده تر مدرنیستى یکى پس از دیگرى به خیل عظیم و هیبت زاى حامیان آن مى پیوندند… در طرف دیگر، «جریانى» قرار داشت که به زحمت مى شد نام جریان بر آن چسباند. جریانى بى سرمایه و بى شیخوخیت، جریانى بدون زعامت و حمایت در لایه هاى مختلف حکومتى، مدیریتى و تجارتى.